Ouders doen ertoe – Gerarda van Veen

Ouders doen ertoe – Het belang van een goede opvoeding, in het bijzonder voor gevoelige en begaafde kinderen

Hoe creëer in je in deze dynamische en veeleisende tijd een dragende grond voor je kind? Hoogbegaafde en hoogsensitieve kinderen hebben baat bij een goede opvoeding, omdat een stevige innerlijke basis ieder “anders zijn” kan dragen.

In de huidige gecompliceerde samenleving hebben kinderen nogal wat vaardigheden nodig om hun plek in het leven in te kunnen nemen. Volgens de auteur kunnen kinderen alleen via een goede opvoeding deze vaardigheden zich eigen maken. Het kind wil van zijn ouders voldoende aangereikt krijgen om een krachtige identiteit en een stabiel zelfgevoel te ontwikkelen. Ongewenst of passief gedrag kan een signaal zijn dat een kind behoefte heeft aan méér dan het huidige onderwijsaanbod, maar kan volgens de auteur net zo goed een signaal zijn dat er qua opvoeding onvoldoende aan de behoeften van het kind wordt voldaan.

Interessant en waardevol is het onderscheid dat de auteur maakt tussen hoogsensitieve, hoogstimulatieve en hoogbegaafde kinderen en de verschillende behoeften in de opvoeding. Hoogstimulatief is hierbij een specifieke definiëring van hooggevoeligheid. Hoogstimulatieve kinderen zijn drukgevoelige kinderen die juist op stimulansen afgaan, vaak beweeglijk en druk zijn, behoefte hebben aan afwisseling en nieuwe ervaringen. Enerzijds hebben deze kinderen voldoende prikkels nodig om zich te ontwikkelen, anderzijds bestaat daarbij ook de kans op overprikkeling.

Dit boek over ‘good parenting’ omvat meer dan alleen wat snelle tips en trucs die meteen toegepast kunnen worden.  De auteur baseert zich op wetenschappelijke bevindingen uit de pedagogiek en de ontwikkelingspsychologie. De auteur legt uit waarom snelle tips en trucs te beperkend zijn voor kinderen en waar een goede opvoeding aan zou moeten voldoen. Een kind doorloopt verschillende fasen waarin zijn ontwikkeling en identiteit gevormd wordt. Iedere fase vraagt van ouders een specifieke houding en benadering. Een katern in het midden van het boek bevat kleurenfiguren waarin verschillende ontwikkelingsfasen worden aangeduid met kleuren in een blokkentorenmodel. Een stevige ontwikkeling is als een stevig opgebouwde blokkentoren.

Ten aanzien van hoogbegaafde kinderen heeft de auteur ervoor gekozen zich vooral op de opvoeding te richten en gaat ze niet in op de cognitieve begeleiding en uitdaging die deze kinderen nodig hebben. Hoewel dit als kader aangegeven wordt, moet de impact van een niet passend onderwijsaanbod en inadequate begeleiding op school als meewegende factor in het gedrag van kinderen niet uit het oog verloren worden.

Later in het boek worden ook typen hulpverlening en opvoedstijlen ingedeeld in kleuren. Dit maakt het wat mij betreft wat onoverzichtelijker. Het neemt niet weg dat het helder krijgen van de focus en stijl van de hulpverlening en het onder de loep nemen van de eigen voorkeur qua opvoedingsstijl zinvol kan zijn. Hier en daar wat door de toon heen lezend, biedt dit boek de lezer volop kaders en inzichten in hoe je je kind kunt helpen een stevig fundament op te bouwen en zet het aan het denken waar in de opvoeding nog ruimte is voor versteviging van de wortels.

Gerarda van der Veen is coördinator van het Landelijk Informatiepunt Hoogsensitieve Kinderen (LIHSK) en auteur van verschillende boeken over dit onderwerp.

248media uitgeverij (2019)
ISBN: 9789079603527

Floor Paulissen

Deze recensie verscheen in Signaal 63.